Select Page

O fío invisible: O fin da musa e o xenio

No Londres dos anos cincuenta, o costureiro Reynolds Woodcock (Daniel Day-Lewis) dirixe unha prestixiosa casa de alta costura, coa súa irmá Cyril (Lesley Manville) como segunda ao mando. Ambos son solteiros; Reynolds vai de moza en moza, e Cyril parece absorbida polo seu papel como gardiá do seu irmán e do negocio familiar que comparten. Se ben construiron unha vida xuntos, é ela quen se adianta ás queixas e manías del, e nada altera a súa hermética rutina. Entón Reynolds atopa a Alma (Vicky Krieps), unha camareira, que se convirte na nova moza. Alma enrédase na vida de ambos como modelo, musa e asistente, pero o máis difícil é abrirse nun lugar na familia e equilibrar a súa relación con Reynolds.

Hai en efecto un fío invisible que conecta as vidas dos tres personaxes que poboan o filme, pero tamén hai un fío invisible que a conecta co resto da filmografía de Paul Thomas Anderson (a partir de agora PTA). Tanto en The Master como en Pozos de ambición encontrámonos ante o retrato dun personaxe masculino egocéntrico, canalla, petulante e no fondo a búsqueda de si mesmo. Desta volta, o director colócanos fronte a outro deses retratos sangrantes da natureza masculina, fronte a un home tan brilante como repleto de traumas e neuroses que utiliza como armadura para protexerse da vida. Un home tan obsesionado con estar á altura da súa grandeza (pasaralle iso con cada novo proxecto ao propio PTA?) que non se permite a máis mínima debilidade, incluso a do amor, para non poñer en perigo o froito do seu talento, o único que o define e ao mesmo tempo o aprisiona.

The Master (P.T Anderson, 2012)

Fronte a el, unha muller á que alcanza como chegou antes a outras, á que encandila e transforma –rescatando o mito de Pigmalión– na súa musa sentimental e profesional. Pero ela mantén intacto, dentro do seu embeleso e namoro, o seu criterio e rebeldía que a leva a deseñar paso a paso unha estratexia de supervivencia, empoderamento e conquista. É precisamente aquí onde Anderson medra e trascende o conseguido en The Master Pozos de ambición, onde desprega a maxia que fai de O fío invisible unha xoia: en que o seu cine mira e mima a esa figura feminina e a coloca na mesma balanza que ao retorcido arquetipo masculino que representa Woodcock.

O fío invisible conta cunha posta en escena deslumbrante, que vai máis aló da elegancia para convertirse directamente en suntuosa, dunha fluidez envolvente que recorda a pezas de cámara de mestres como Ophüls e Hitchcock. Bordea o manierismo, pero sen caer nunca nel porque está sempre ao servizo da súa historia e de certa emoción primixenia. Pasando da fachada de harmonía e delicadeza que ocupa o seu primeiro acto, a cinta vira nun conto gótico perverso que xira en torno ás relacións de poder dentro da intimidade amorosa. Unha interesantísima e profunda proposta que cuestiona a idea da musa devota e inescrutable, e permite comprender que conceptos que poderían parecer abstractos e universais –o gusto, a alta cultura, o control, a vulnerabilidade– en realidade deben contextualizarse e encarnarse.

Logo están os actores, claro, empezando por esa Lesley Manville que se axusta como fiel da balanza entre o duelo dos dous protagonistas nun reflexo da rebequiana señora Danvers, un personaxe que case merecería unha película aparte para ela soa. Está Daniel Day-Lewis e a súa despedida actoral, digna de estatuiña (como así demostra a súa nominación ao Oscar) cunha interpretación precisa, a veces sublime, pero nunca excesiva. E por suposto, o grandísimo descubrimento que responde ao nome de Vicky Krieps (vista na recente Karl Marx de Mozo), que non só é capaz de manterlle o pulso e a mirada a Day-Lewis senón que logra eclipsalo por momentos, forxando un personaxe feminino realmente inolvidable, capaz non xa de trascender esa dobre condición de musa e amante senón de defender o seu territorio como único xeito de acadar non o que ela, o que ambos queren, nun acto motivado polo amor romántico máis absoluto pero tamén polo amor propio.

Todo isto, entre outras moitas, moitísimas razóns que deixo fóra destas líñas –como todo o que envolve o corazón palpitante desta historia, desde a excelente BSO de Johnny Greenwood á dirección artística, pasando polo vestiario ou o deseño de produción, todos eles sobresaíntes– é polo que creo que O fío invisible é un dos filmes máis impecables e apasionantes dos últimos anos. Alta costura cinematográfica.

O Fío Invisible (Phantom Thread)

Director: P.T Anderson.         Música: Jonny Greenwood      Guión: P.T Anderson          Fotografía: P.T Anderson        Ano: 2017                                  País: Estados Unidos

Annapurna Pictures | Focus Features | Ghoulardi Film Company